DİKKAT EKSİKLİĞİ VE YIKICI DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI Çocuklarda aşırı hareketlilik,dikkatini sürdürme güçlüğü ve dürtüsellikle tipik bir tablodur.Yakınmalar sıklıkla 7 yaşından önce başlar.Her yaş grubunda görülebilmekle birlikte en sık okul çağındaki görülür ve bu grupta %3-5 gibi bir sıklığı vardır Erkeklerde daha sıktır ve ailevi yatkınlık vardır.Bu çocuklar dikkatlerinin sürdürmekte ve ayrıntılara vermekte zorlanırlar,bir süre sonra zihinsel aktivite gerektiren işlerden kaçınmaya başlarlar,zaman zaman unutkanlıkları olur,sıralarını beklemekte zorlanırlar,uygun olmayan durumlarda aşırı hareketlidirler.

Bireysel zorlukları yanında çevreleriyle ilişkilerinde de önemli güçlükler yaşarlar ve geleceklerini risk altına sokabilecek ilave psikolojik ve toplumsal sorunlar başlarına gelebilir. Hastalığa bağlı davranış problemleri yanında, eşlik edebilecek tikler, öğrenme güçlüğü,davranım bozukluğu vb sorunlar, ilerde ortaya çıkabilecek akademik başarısızlıklar, uyum bozuklukları,özgüven eksikliği, depresyon,madde kullanımı da gözlenebilecek ilave problemlerdir. Bütün bu karmaşık tabloya rağmen birçok tedavi yöntemi vardır ve zamanında yapılacak tedavi girişimleri de oldukça yüz güldürücüdür.

Davranım Bozukluğu: Yineleyici biçimde,başkalarının temel haklarına saldırıldığı veya yaşa uygun toplumsal değerlerin hiçe sayıldığı davranışlarla tipiktir.Kentlerde kırsal bölgelerden daha sıktır.18 yaşın altında erkeklerde %6-16,kızlarda %2-9 sıklıktadır. Sık kavgalar,çalma davranışı,insanlara ve hayvanlara zarar verebilecek acımasız davranışlar, çıkar amaçlı yalan söyleme,geceyi dışarda geçirme, okuldan kaçma,madde kullanımı,yangın çıkarma gibi davranışlar sıktır ve bu davranışlar çevreyle uyumu bozarlar.Yapılacak tedavi girişimleri öncelikli olarak çocuğun genel fiziksel ve zihinsel kapasitesinin bilinmesi ve çevre koşullarının değerlendirilmesiyle başlar.Hastalığa ait davranış problemleri ve eşlik edebilecek ruhsal sorunların çözümü,çevreye uyumu arttırmaya yönelik becerilerin kazandırılması ise tedavinin temel prensibidir.

Karşıt Olma-Karşı Gelme Bozukluğu:Bütün erişkinlere karşı savunmacı,düşmanca ve olumsuz davranışlarla tipiktir.Sık sık büyüklerle tartışma,kurallarına karşı gelme,isteyerek kızdırma,kendi hataları için başkalarını suçlama, gibi davranışlar gözlenir ve bu davranışlar çevreyle ilişkide bozulmalara yol açarlar.Ergenlik öncesinde erkeklerde daha sık iken ergenlik sonrasında cinsler arası sıklığı eşittir.Sıklığı %2-16 düzeyindedir.Tedavisi ise öncekilerde olduğu gibi çocuğun gelişim düzeyinin değerlendirilmesi ve eşlik edebilecek sorunların tanınmasından sonra,davranış problemlerinin çözümü ve uyum becerilerinin arttırılmasına yöneliktir.